Digital Solutions for Healthy Ageing: Smart Eye Camera from Japan and Community Volunteering Services from Singapore

Kanokporn Pinyopornpanish, Shintaro Nakayama, Sng Hock Lin, Myo Nyein Aung and Ryuichi Komatsu

Report in Japanese  Report in English Report in Spanish Report in Vietnamese Report in Korean

This article is collaboration of DIHAC study team, Juntendo University, Japan and Chiang Mai University, Faculty of Medicine, Department of Family Medicine team, Thailand.

Digitally Inclusive, Healthy Ageing Communities (DIHAC) เป็นการศึกษาระดับโลกข้ามวัฒนธรรมที่มุ่งเน้นการส่งเสริมการสูงอายุที่มีสุขภาพดีผ่านการเข้าถึงดิจิทัล การมีส่วนร่วมของชุมชน และความร่วมมือแบบสหวิทยาการ โดยเริ่มต้นจากประเทศญี่ปุ่น สาธารณรัฐเกาหลี สิงคโปร์ และไทย เครือข่าย DIHAC ได้ขยายไปยังอินเดีย มาเลเซีย เวียดนาม เนปาล เบลเยียม อิตาลี และประเทศต่างๆ ในภูมิภาคลาตินอเมริกา ผ่านการประชุมแลกเปลี่ยนข้ามวัฒนธรรมทุกสองเดือน DIHAC นำผู้วิจัย แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านสาธารณสุข นักนวัตกรรมด้านสุขภาพดิจิทัล ผู้กำหนดนโยบาย องค์กรไม่แสวงหากำไร และนักศึกษา มาร่วมแบ่งปันหลักฐานเชิงวิชาการ นวัตกรรม และแนวปฏิบัติที่ดีที่สุดในงานวิจัยด้านการสูงอายุ

การประชุมแลกเปลี่ยนข้ามวัฒนธรรม DIHAC ครั้งที่ 32 ซึ่งจัดขึ้นออนไลน์เมื่อวันที่ 10 ธันวาคม 2025 มีผู้เข้าร่วมมากกว่า 50 คนจากประเทศญี่ปุ่น สิงคโปร์ เกาหลี ไทย เวียดนาม กัมพูชา มาเลเซีย อินโดนีเซีย อินเดีย จีน เม็กซิโก เนปาล แอฟริกาใต้ สวิตเซอร์แลนด์ ยูเครน เบลเยียม อิตาลี สหราชอาณาจักร และสหรัฐอเมริกา การประชุมมุ่งเน้นไปที่การแก้ปัญหาด้านสุขภาพดิจิทัลและกลยุทธ์ชุมชนที่ช่วยลดความเหลื่อมล้ำด้านสุขภาพและส่งเสริมการสูงวัยอย่างครอบคลุมและมีสุขภาพดีในบริบททางสังคมและวัฒนธรรมที่หลากหลาย

กล่าวเปิดการประชุม

ศาสตราจารย์ Myo Nyein Aung ผู้วิจัยหลักของโครงการ DIHAC จากภาควิชาการวิจัยสุขภาพโลก มหาวิทยาลัยจุนเทนโด ประเทศญี่ปุ่น ต้อนรับสมาชิกใหม่ และสร้างบรรยากาศการทำงานร่วมกันเพื่อการแลกเปลี่ยนและการสนทนา ช่วงการประชุมนี้ดำเนินการโดย ศาสตราจารย์ ดร. Ryuichi Komatsu ภาควิชาการแพทย์เขตร้อนและสุขภาพโลก มหาวิทยาลัยนางาซากิ ประเทศญี่ปุ่น ในคำกล่าวเปิดงาน ศาสตราจารย์โคมัตสึเน้นย้ำถึงความมุ่งมั่นอันยาวนานของ DIHAC ในการรวมดิจิทัล การพัฒนาการแก้ปัญหาที่เน้นชุมชน และการเรียนรู้ข้ามประเทศ ด้วยประสบการณ์อันกว้างขวางในด้านความเป็นผู้นำด้านสุขภาพโลก เขาเน้นย้ำถึงความสำคัญของการเปลี่ยนแปลงนวัตกรรมเทคโนโลยี

ภาพ 1: Chairperson Professor Ryuichi Komatsu, speakers, international audience and DIHAC study team at the 32nd DIHAC meeting on December 10th, 2025

การนำเสนอที่ 1 – Smart Eye Camera with Telemedicine and AI Functions (Japan)

การบรรยายแรกนำเสนอโดยคุณ Shintaro Nakayama ประธานเจ้าหน้าที่ฝ่ายปฏิบัติการของ OUI Inc. และนักวิจัย ภาควิชาจักษุวิทยา Keio University School of Medicine กรุงโตเกียว การบรรยายของเขาเน้นเกี่ยวกับภาระที่เพิ่มขึ้นของการตาบอดและปัญหาการมองเห็นทั่วโลก โดยระบุว่ามากกว่าหนึ่งพันล้านคนทั่วโลกประสบปัญหาการสูญเสียการมองเห็น ซึ่งส่วนมากสามารถป้องกันหรือรักษาได้หากตรวจพบตั้งแต่เนิ่นๆ (1) คุณ Nakayama ได้นำเสนอ Smart Eye Camera (SEC)

ซึ่งเป็นนวัตกรรมด้านสุขภาพดิจิทัลที่เปลี่ยนสมาร์ทโฟนให้กลายเป็นกล้องจุลทรรศน์แบบสลิตแล็มพ์แบบพกพาผ่านอุปกรณ์เสริมทางการแพทย์เฉพาะทาง ไฟแฟลชที่ติดมากับสมาร์ทโฟนทำหน้าที่เป็นแหล่งกำเนิดแสง ขณะที่แอปพลิเคชันเฉพาะช่วยให้สามารถเก็บภาพคุณภาพสูง จัดเก็บข้อมูลบนคลาวด์อย่างปลอดภัย และแชร์ข้อมูลแบบเรียลไทม์ ซึ่งช่วยให้ผู้เชี่ยวชาญสามารถตรวจสอบภาพตาจากระยะไกล สนับสนุนบริการจักษุวิทยาทางไกลในพื้นที่ที่มีการเข้าถึงจักษุแพทย์ผู้เชี่ยวชาญอย่างจำกัด

การนำเสนอได้เน้นเพิ่มเติมเกี่ยวกับการผสานรวมของการเรียนรู้ของเครื่องและปัญญาประดิษฐ์ในระบบ SEC ซึ่งช่วยให้สามารถประเมินความรุนแรงของต้อกระจกและประเมินโรคตาแห้งโดยอัตโนมัติ งานศึกษาการตรวจสอบความถูกต้องได้แสดงให้เห็นว่า SEC มีความน่าเชื่อถือและความแม่นยำในการวินิจฉัยเทียบเท่ากับกล้องจุลทรรศน์แบบสลิทแลมป์แบบดั้งเดิม (2,3) โดยการลดอุปสรรคด้านการขนส่ง ค่าใช้จ่ายด้านลอจิสติกส์ และการพึ่งพาทรัพยากรผู้เชี่ยวชาญที่มีจำกัด SEC ได้พิสูจน์คุณค่าโดยเฉพาะในพื้นที่ที่มีทรัพยากรน้อยและชนบท จนถึงปัจจุบัน เทคโนโลยีนี้ได้ถูกนำไปใช้ในมากกว่า 60 ประเทศและได้รับการยอมรับในระดับนานาชาติ รวมถึงการจัดรายการใน WHO Compendium of Innovative Health Technologies for Low-Resource Settings ผู้เข้าร่วมได้มีส่วนร่วมในการอภิปรายเกี่ยวกับความท้าทายในการนำไปใช้ ประเด็นเรื่องกฎระเบียบ ค่าใช้จ่าย และความต้องการการฝึกอบรมบุคลากร มีความสนใจอย่างมากในการผสานรวม Smart Eye Camera เข้ากับโครงการชุมชนเพื่อสุขภาพผู้สูงอายุ ระบบบริการปฐมภูมิ และโครงการเผยแพร่ที่มุ่งเป้าไปยังผู้สูงอายุที่อยู่ในพื้นที่ห่างไกล

ภาพ 2: Examination of the eye through smartphone with Smart Eye Camera (SEC)

การนำเสนอที่ 2 – Strengthening Community, Empowering Older Adults (Singapore)

การบรรยายที่สองนำเสนอโดย ดร. Sng Hock Lin หัวหน้าสำนักงาน Silver Generation Office (SGO) ที่ Agency for Integrated Care (AIC) ประเทศสิงคโปร์ ดร. Sng ได้สรุปกลยุทธ์ของสิงคโปร์ในการรับมือกับการสูงวัยของประชากรอย่างรวดเร็ว โดยชี้ให้เห็นว่า แม้ว่าประเทศคาดว่าจะเข้าสู่ช่วงวัยสูงอายุสุดขีดทั่วประเทศภายในปี 2026 แต่บางภูมิภาคก็ได้เข้าสู่ขั้นนี้แล้ว เขาได้อธิบายถึงการเปลี่ยนแปลงของสิงคโปร์ไปสู่แนวทางป้องกันเชิงชุมชน ซึ่งยึดโยงกับโครงการระดับชาติ เช่น Healthier SG และ Age Well SG สิ่งสำคัญในโครงการเหล่านี้คือสำนักงานการดูแลรวม ที่เป็นผู้นำในการขยายศูนย์เพื่อการสูงวัยที่มีพฤฒพลัง และเสริมสร้างระบบสนับสนุนแบบบูรณาการที่ช่วยให้ผู้สูงอายุสามารถอยู่ในที่ที่คุ้นเคยได้อย่างมีคุณภาพ (age in place)

ดร. Sng เน้นย้ำถึงรูปแบบการทำงานแบบองค์รวมของ SGO ภายใต้แนวคิด “สัมผัส–ประคอง–ดูแล (touch-hold-care)” ซึ่งเน้นการมีส่วนร่วมอย่างต่อเนื่องกับผู้สูงอายุผ่านการออกไปพบปะกัน กิจกรรมชุมชน และเครื่องมือดิจิทัล SGO ได้รับการสนับสนุนจากเครือข่ายอาสาสมัครประมาณ 9,000 คนใน 17 สำนักงานทั่วเกาะ ทำหน้าที่เชื่อมโยงผู้สูงอายุกับบริการสุขภาพและสังคม ส่งเสริมความรู้ด้านดิจิทัล และสนับสนุนการเข้าร่วมกิจกรรมทางกาย กิจกรรมสังคม และกิจกรรมอาสาสมัคร มีการนำเสนอรูปแบบการอาสาสมัครระหว่างรุ่นและครอบครัวเป็นกลยุทธ์สำคัญในการเสริมสร้างความสัมพันธ์ทางสังคม ปรับปรุงกระบวนการให้คงอยู่ของอาสาสมัคร และเพิ่มความรู้สึกมีคุณค่าในชีวิตของผู้สูงอายุ คุณสมบัติเด่นของรูปแบบการทำงานของ SGO

คือการใช้ปัญญาประดิษฐ์ในการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพจำนวนมากที่เกิดขึ้นจากการมีส่วนร่วมของชุมชน โดยการนำปัญญาประดิษฐ์ (AI) มาใช้งานควบคู่กับความเชี่ยวชาญของมนุษย์ SGO สามารถวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพมากกว่า 300,000 จุดต่อปี และเปลี่ยนข้อค้นพบจากชุมชนให้ออกมาเป็นหลักฐานที่สามารถนำไปปฏิบัติสำหรับการให้บริการ โดยใช้ปัญญาประดิษฐ์ควบคู่กับความเชี่ยวชาญของมนุษย์ SGO ทำการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพมากกว่า 300,000 จุดต่อปี เปลี่ยนแนวคิดจากชุมชนให้กลายเป็นหลักฐานที่สามารถนำไปใช้ปฏิบัติในการปรับปรุงบริการและการปฏิรูปนโยบาย การบูรณาการการมีส่วนร่วมของชุมชนและการวิเคราะห์ข้อมูลด้วย AI นี้ช่วยให้สามารถระบุปัญหาใหม่ ๆ ได้อย่างรวดเร็ว และเสริมสร้างกลไกตอบรับนโยบายเพื่อสนับสนุนการผู้สูงอายุให้สามารถอยู่ในบ้านของตนเองอย่างยั่งยืน

การบรรยายทั้งสองกระตุ้นให้เกิดอภิปรายอย่างมากระหว่างผู้เข้าร่วม ธีมสำคัญประกอบด้วยความสามารถในการขยายและความยั่งยืนของนวัตกรรมสุขภาพดิจิทัล ประเด็นด้านจริยธรรมและกฎหมายในการใช้ปัญญาประดิษฐ์ในระบบสุขภาพ ความสามารถในการเข้าถึงและความท้าทายด้านค่าใช้จ่าย และปัญหาการโดดเดี่ยวทางสังคมที่ยังคงมีอยู่ในผู้สูงอายุ โดยรวมแล้ว การประชุมได้แสดงให้เห็นว่าการแก้ปัญหาที่ขับเคลื่อนด้วยเทคโนโลยี เช่น กล้อง Smart Eye สามารถลดความเหลื่อมล้ำด้านสุขภาพในระดับระบบ ขณะที่โมเดลที่ขับเคลื่อนโดยชุมชนและอาสาสมัคร ของ SGO สิงคโปร์ สามารถเสริมสร้างความเชื่อมโยงทางสังคม การสร้างพลังดิจิทัล และการจัดทำนโยบายที่ตอบสนองได้

กล่าวปิด

ศาสตราจารย์ Ryuichi Komatsu ชื่นชมวิทยากรและผู้เข้าร่วมงานที่มีส่วนร่วม และเน้นย้ำถึงความสำคัญของการเรียนรู้ข้ามวัฒนธรรมอย่างต่อเนื่องภายในเครือข่าย DIHAC รองศาสตราจารย์ Myo Nyein Aung แสดงความขอบคุณต่อประธาน วิทยากร และผู้เข้าร่วมงานจากต่างประเทศ

การประชุมแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมข้ามชาติครั้งที่ 33 ของ DIHAC จะจัดขึ้นในเดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2569  

เอกสารอ้างอิง

1. Que L, Zhu Q, Jiang C, Lu Q. An analysis of the global, regional, and national burden of blindness and vision loss between 1990 and 2021: the findings of the Global Burden of Disease Study 2021. Front Public Health. 2025;13:1560449. doi:10.3389/fpubh.2025.1560449
2. Triningrat A, Doniho A, Jayanegara WG, et al. Reliability and Accuracy of Smart Eye Camera in Determining Grading of Nuclear Cataract. Korean J Ophthalmol. Apr 2025;39(2):114-124. doi:10.3341/kjo.2023.0131
3. Shimizu E, Yazu H, Aketa N, et al. Smart Eye Camera: A Validation Study for Evaluating the Tear Film Breakup Time in Human Subjects. Transl Vis Sci Technol. Apr 1 2021;10(4):28. doi:10.1167/tvst.10.4.28

ผู้นิพนธ์

Kanokporn Pinyopornpanish, M.D., Ph.D. is Associate Professor at the Department of Family Medicine, Chiang Mai University, Thailand

Shintaro Nakayama is Chief Operating Officer of OUI Inc. and researcher at the Department of Ophthalmology, Keio University School of Medicine, Tokyo, Japan

Sng Hock Lin, Ph.D., is Chief of the Silver Generation Office at Agency for Integrated Care, Singapore

Myo Nyein Aung, M.D., M.Sc., Ph.D., is Associate Professor at the Department of Global Health Research, Graduate School of Medicine, Juntendo University, Tokyo, Japan

Ryuichi Komatsu, Ph.D., Professor, School of Tropical Medicine and Global Health, Nagasaki University, Japan